Cần có một chiến lược dài hơi cho sản xuất giống cây trồng

Cần có một chiến lược dài hơi cho sản xuất giống cây trồng
8 phút, 47 giây để đọc.

Việt Nam là một quốc gia có tiềm năng phát triển nông nghiệp rất lớn; nhưng từ trước đến nay, sản xuất giống của nước tôi mới chỉ đáp ứng được nhu cầu của rất ít nông dân. Thị trường hạt giống cây trồng rộng mở và phụ thuộc vào việc nhập khẩu hạt giống từ nước ngoài. Thực trạng này đòi hỏi người sản xuất giống phải có hướng đi mới để nâng cao chất lượng sản xuất giống.

Sản xuất giống cây trồng

Sản xuất giống cây trồng

Mục đích:

  • Duy trì, củng cố độ thuần chủng, sức sống và tính trạng điển hình của giống.
  • Tạo ra số lượng giống cần thiết để cung cấp cho sản xuất đại trà.
  • Đưa giống tốt phổ biến nhanh vào sản xuất.

>>> Xem thêm các bài viết về kinh tế – thị trường Việt Nam

Hệ thống sản xuất giống gồm 3 giai đoạn:

Giai đoạn một: Sản xuất hạt giống siêu nguyên chủng (SNC):

  • Hạt giống SNC là hạt giống có chất lượng và độ thuần khiết rất cao.
  • Tiến hành tại các xí nghiệp, các trung tâm sản xuất giống chuyên trách.

Giai đoạn hai: Sản xuất hạt giống nguyên chủng (NC) từ siêu nguyên chủng (SNC):

  • Hạt giống NC là hạt giống chất lượng cao được nhân ra từ hạt giống SNC.
  • Tiến hành tại các công ty hoặc các trung tâm giống cây trồng.

Giai đoạn ba: Sản xuất hạt giống xác nhận (XN):

  • Hạt giống XN được nhân ra từ hạt giống nguyên chủng để cung cấp cho nông dân sản xuất đại trà.
  • Tiến hành tại các cơ sở nhân giống liên kết giữa các công ti, trung tâm và cơ sở sản xuất.

Nhìn nhận lại thị trường giống cây trồng từ thực tế

Nhìn nhận lại thị trường giống cây trồng từ thực tế

Những năm gần đây, ngành giống cây trồng Việt Nam đã cung ứng khoảng 50% nhu cầu giống ngô lai; 25% nhu cầu giống lúa lai, 30% nhu cầu giống lúa thuần cho nông dân bằng hạt giống xác định.

Tuy nhiên, kết quả nghiên cứu chọn tạo giống cho thấy; chất lượng một số cây trồng khác như; lúa lai, ngô lai và nhất là rau, hoa quả của Việt Nam vẫn thua kém nhiều quốc gia trong khu; vực và trên thế giới.

Ðáng chú ý, trong điều kiện mở cửa nền kinh tế; và hội nhập vào thị trường thế giới; nếu Việt Nam không chọn tạo được những giống cây trồng mới đáp ứng yêu cầu ngày càng; cao và đa dạng của thị trường; thì việc nhập nội các giống mới từ nước ngoài; và việc nhập khẩu hạt giống là điều tất yếu.

Theo hiệp hôi giống cây trồng cho biết thêm

Theo Hiệp hội giống cây trồng, mỗi năm Việt Nam phải nhập khẩu khoảng 15 nghìn tấn hạt giống lúa lai (trị giá khoảng 46 triệu USD), gần mười nghìn tấn hạt giống ngô lai (trị giá 30 đến 40 triệu USD); và phần lớn hạt giống rau lai F1 (trị giá cả trăm triệu USD).

Ðể chủ động nguồn giống, hạn chế nhập khẩu, Bộ Nông nghiệp; và Phát triển nông thôn đã phê duyệt 19 dự án sản xuất giống cây trồng (giai đoạn 2006 – 2010). Ðến nay, 16 dự án đã hoàn thành; và hoàn thiện được 120 quy trình công nghệ nhân giống các loại lúa; ngô, chè, rau, cây ăn quả.

Tuy nhiên, các cơ quan nghiên cứu nhà nước vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu đa dạng về giống cây trồng của nông dân do số lượng đơn vị nghiên cứu; sản xuất kinh doanh hạt giống còn hạn chế. Hiện cả nước có 415 đơn vị sản xuất; kinh doanh giống cây trồng, trong đó doanh nghiệp (DN) chiếm 59%; các Trung tâm giống cây trồng chiếm 31% và các thành phần khác chiếm 10%.

Tuy nhiên, không phải đơn vị sản xuất giống cây trồng nào cũng làm tốt chức năng của mình. Qua tìm hiểu được biết, rất ít doanh nghiệp chịu kết hợp với các viện để đầu tư vào nghiên cứu các giống mới do chi phí cao; cho nên thay vì đầu tư lâu dài; phần lớn chỉ tập trung nhập khẩu hạt giống về bán để hưởng chênh lệch giá.

Tình trạng các doanh nghiệp

Tình trạng các doanh nghiệp; trung tâm giống cây trồng đi buôn hạt giống đã gây nên không ít hệ lụy cho người sản xuất nói riêng; và ngành trồng trọt nói chung. Chỉ tính riêng năm 2011, Cục Trồng trọt thành lập 15 đoàn kiểm tra tại 63 tỉnh; thành phố và 665 tổ chức cá nhân sản xuất; kinh doanh giống cây trồng trên phạm vi cả nước. Kết quả cho thấy có 162 tổ chức; cá nhân (chiếm 24,4%) vi phạm về điều kiện sản xuất; kinh doanh giống cây trồng.

Mười trung tâm giống cây trồng cấp tỉnh; bốn công ty sản xuất giống cây trồng, ba Viện sản xuất kinh doanh giống cây trồng không có đăng ký kinh doanh giống cây trồng… Chỉ tính riêng 6 tháng đầu năm nay; Cục Trồng trọt đã tiến hành lấy mẫu kiểm tra chất lượng giống tại các tỉnh Tiền Giang, Ðồng Tháp, An Giang; và Kiên Giang, trong 133 mẫu lấy từ 35 đơn vị sản xuất kinh doanh giống lúa; có 18 mẫu không đạt tiêu chuẩn chất lượng hạt giống. Tại Gia Lai và Ðác Lắc; lấy 29 mẫu của tám công ty, đại lý thì tám mẫu không đạt quy chuẩn Việt Nam. Cần giải pháp tháo gỡ cụ thể

Giải pháp để xây dựng chiến lược dài hơi

Nghiên cứu chọn tạo giống tốt

Muốn có một nền công nghiệp hạt giống lớn mạnh cần có các yếu tố như: Nghiên cứu chọn tạo giống; sản xuất hạt giống; và khâu cuối rất quan trọng là kinh doanh hạt giống, đưa hạt giống đến với người nông dân.

Trên thực tế, Việt Nam vẫn chưa xây dựng được một chiến lược dài hơi cho phát triển giống cây trồng. Vấn đề đặt ra là cần có những giải pháp thúc đẩy các hoạt động nghiên cứu chọn tạo giống, sản xuất; chế biến; bảo quản và cung ứng hạt giống phát triển mạnh mẽ nhằm xây dựng ngành công nghiệp hạt giống Việt Nam tiên tiến; không những có thể giảm bớt nhập khẩu; mà còn xuất khẩu giống ra thị trường khu vực. Do đó; Nhà nước cần xây dựng chiến lược tổng thể; và đồng bộ phát triển giống cây trồng; lựa chọn một số giống cây chủ lực để phát triển thương hiệu.

Nghiên cứu chọn tạo giống tốt

Đội ngũ tốt

Ngoài ra, trong chiến lược phát triển hạt giống; việc xây dựng cơ sở vật chất, trang thiết bị nghiên cứu; đội ngũ cán bộ làm công tác chọn tạo giống, hệ thống kiểm tra, giám sát; quản lý giống cây trồng… phải được quan tâm đúng mức.

Cần thay đổi phương thức quản lý; nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực nông nghiệp một cách toàn diện, triệt để; khuyến khích các giống mới (gồm cả dòng bố mẹ; và giống lai) được nghiên cứu chọn tạo trong nước có giá trị phục vụ sản xuất. Việc cấp kinh phí cần làm theo kiểu khoán gọn một lượng nhất định cho mỗi giống mới; thay cho việc cấp theo đề tài như lâu nay vẫn làm

Phương pháp để nâng cao năng lực sản xuất cây trồng

Ðể nâng cao năng lực sản xuất giống cây trồng, theo nhiều chuyên gia, việc gắn kết với doanh nghiệp có vai trò rất quan trọng. Hiện nay chúng ta chưa thiết lập được hệ thống phân phối giống trong khi phải cạnh tranh khốc liệt với doanh nghiệp nước ngoài. Do đó, Nhà nước cần có chính sách ưu tiên đầu tư cho một số doanh nghiệp lớn làm công tác nhân giống, để phục vụ sản xuất; không nên bó hẹp ở 18 viện; trung tâm nghiên cứu; và sáu trường đại học nông nghiệp như hiện nay.

Phương pháp sử dụng trong chọn tạo giống nên thay đổi từ kỹ thuật truyền thống bằng công nghệ sinh học hiện đại mới có thể chọn tạo được giống biến đổi gen (BÐG). Do đó; muốn chọn tạo được giống mới cạnh tranh được với những giống nhập nội yêu cầu tăng cường cho hoạt động phát triển nguồn gen, củng cố; và phát triển việc thu thập, duy trì, đánh giá; và sử dụng nguồn gen để tạo đầu vào giá trị cho hoạt động chọn tạo giống mới.

Tham gia với Trung tâm rau thế giới (AVRDC); và Hội nghiên cứu và phát triển lúa lai của Viện nghiên cứu lúa quốc tế (IRRI) để tiếp cận; thụ hưởng và chuyển giao các nguồn gen mới kháng bệnh của cây rau; và nguồn gen lúa lai nhiệt đới. Ðồng thời cổ phần hóa các trung tâm giống cây trồng tại các địa phương; để có điều kiện cung ứng đủ lúa giống xác nhận (30% nhu cầu lúa giống) cho nông dân sản xuất.

Phân bố của các công ty giống tốt

Hiện nay, phần lớn các tỉnh phía bắc đều có công ty giống cây trồng và phần lớn đã được cổ phần hóa. Ngược lại, các tỉnh phía nam hầu hết đều là trung tâm giống nông nghiệp; chỉ có bốn tỉnh (gồm Quảng Nam, Lâm Ðồng, Ðồng Nai; An Giang) là có công ty cổ phần. Trong 13 tỉnh ở đồng bằng sông Cửu Long chỉ duy nhất An Giang có Công ty cổ phần BVTV An Giang. Vì vậy; trong Quyết định 2194 của Thủ tướng Chính phủ về sản xuất giống giai đoạn ba (2011 – 2015) đã có chủ trương hỗ trợ các doanh nghiệp nghiên cứu nhân giống; và mở rộng giống cho sản xuất đại trà như vay vốn tín dụng, chính sách ưu đãi về đất đai…..

Giống là một trong những yếu tố quan trọng hàng đầu quyết định năng suất; chất lượng cây trồng. Do đó, việc đẩy mạnh phát triển sản xuất nông nghiệp cũng như nâng cao giá trị cho hàng nông sản Việt Nam; ngành nông nghiệp cần sớm tháo gỡ khó khăn và có biện pháp hoàn thiện công tác sản xuất giống cây trồng cho phù hợp điều kiện mới.

JIA cám ơn bạn đã đọc.

Nguồn: nhandan.com.vn

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Phương Pháp Trồng Trọt

đậu tương

Học hỏi cách ủ phân đậu tương để bón cho cây trồng

Phân hóa học sử dụng trong một thời gian dài, sẽ làm cho đất trở nên thoái hóa, chai cứng …
Xem Chi Tiết
khoai lang

Hướng dẫn cách sử dụng chế phẩm sinh học A4 cho khoai lang

Khoai lang nếu trồng đúng kỹ thuật, cách bón phân và chăm sóc hợp lý sẽ đạt được năng suất …
Xem Chi Tiết
mít

Tìm hiểu cách sử dụng phân bón lá sinh học cho cây mít

Mít là loại cây dễ tính được trồng nhiều nơi. Nếu trồng đại trà thì phải tuân thủ theo quy …
Xem Chi Tiết
dưa hấu

Chia sẻ phương pháp phòng ngừa bọ trĩ gây hại dưa hấu

Bọ trĩ là một căn bệnh rất nguy hiểm và phổ biến với nhà nông. Chúng thường xâm hại lúa, …
Xem Chi Tiết
cà chua

Làm thế nào để trồng và chăm sóc cây cà chua tạo nên năng suất cao?

Cây cà chua có tên khoa học: Lycopersicum esculentum Miller, có nhiều giá trị dinh dưỡng, dễ chế biến, tùy …
Xem Chi Tiết
chanh

Khám phá phương pháp phòng trị nhện đỏ gây hại đến cây chanh

Cây chanh là một trong những loại cây ăn quả truyền thống của người dân Việt Nam. Nó là một …
Xem Chi Tiết

Nuôi Thủy Sản

Phương pháp phòng và trị bệnh đục cơ

Các nguyên nhân và cách phòng bệnh đục cơ ở tôm sú

Bệnh đục cơ là một bệnh phát triển dựa trên mật độ tôm cao trong ao và độ mặn ao …
Xem Chi Tiết
Những triệu chứng ăn mòn xuất hiện

Biện pháp trị và phòng bệnh vỏ tôm bị mòn kitin

Bệnh vỏ tôm bị mòn kitin là bệnh do vi khuẩn. Nó có thể làm hỏng vỏ tôm,Vỏ mềm và …
Xem Chi Tiết
Nguyên nhân dẫn đến bệnh cong thân

Phòng trị bệnh cong thân xuất hiện ở tôm

Bệnh cong thân tôm thường xuất hiện ở lứa tuổi 20 – 30 ngày ở những ao nghèo dinh dưỡng, …
Xem Chi Tiết
Những triệu chứng của bệnh

Phòng chống bệnh hoại tử cục bộ ở tôm bà con nên nắm rõ

Trong số các bệnh thường gặp ở tôm, bệnh hoại tử là bệnh thường gặp ở tôm và là bệnh …
Xem Chi Tiết

Bệnh mềm vỏ ở tôm và các biện pháp phòng tránh

Bệnh phù thũng hay còn gọi là mềm vỏ ở tôm thường biểu hiện bằng các triệu chứng sau: vỏ …
Xem Chi Tiết
Sức khỏe cá phải đảm bảo được theo dõi

Những quy trình phòng trị bệnh cá rô phi nuôi lồng, bè tại hồ Sơn La

Một số bệnh như chảy máu, bệnh viêm đường ruột, nấm da và bệnh trùng bánh xe thường được tìm …
Xem Chi Tiết

Kỹ Thuật Chăn Nuôi

Bật mí ứng dụng tinh dầu oregano trong chăn nuôi gia cầm, gia súc hiệu quả

Bật mí ứng dụng tinh dầu oregano trong chăn nuôi gia cầm, gia súc hiệu quả

Các sản phẩm tinh dầu có nguồn gốc từ thiên nhiên luôn được mọi người thích sử dụng cho chăn …
Xem Chi Tiết
Cách nhận biết gia cầm bị thiếu vitamin và biện pháp khắc phục

Cách nhận biết gia cầm bị thiếu vitamin, khoáng chất và biện pháp khắc phục

Khi gà thiếu vitamin và khoáng chất không dẫn đến hậu quả ngay lập tức hay gây chết đột ngột, …
Xem Chi Tiết
Làm thế nào để bổ sung vitamin cho gia cầm trong mùa nắng nóng?

Làm thế nào để bổ sung vitamin cho gia cầm trong mùa nắng nóng?

Bổ sung Vitamin A, E vào khẩu phần ăn cho gia cầm trong môi trường nắng nóng mùa hè có …
Xem Chi Tiết
Acid hữu cơ là gì? Những lưu ý khi bổ sung vào thức ăn của gia cầm

Acid hữu cơ là gì? Những lưu ý khi bổ sung vào thức ăn của gia cầm

Acid hữu cơ và muối của chúng được sử dụng như là chất phụ gia trong thức ăn dùng cho …
Xem Chi Tiết
Những vai trò của vitamin A đối với gia cầm và cách bổ sung hiệu quả

Vai trò của vitamin A đối với gia cầm và cách bổ sung hiệu quả

Vitamin là 1 hợp chất hữu cơ mà gia cầm chỉ cần 1 lượng rất ít để cơ thể hoạt …
Xem Chi Tiết
Phương pháp hạn chế kháng sinh trong chăn nuôi gia cầm, gia súc

Phương pháp hạn chế kháng sinh trong chăn nuôi gia cầm, gia súc

Trong ngành chăn nuôi hiện nay, kháng sinh được dùng để phòng và trị bệnh, đồng thời được dùng như …
Xem Chi Tiết